Wat is artrose

Artrose is een ziekte van de gewrichten, vaak van de heup en de knie. Bijna een miljoen Nederlanders hebben artrose in deze gewrichten. Artrose is chronisch en langzaam progressief. Chronisch betekent dat het niet meer over gaat. Langzaam progressief betekent dat het langzaam erger wordt. Vaak krijgt u pas klachten als de kwaliteit van het kraakbeen al een tijd achteruit is gegaan. Artrose tast het kraakbeen aan en ook allerlei andere structuren in en rondom het gewricht, zoals het bot en de spieren.

Meer informatie:

In het bovenstaande plaatje ziet u links een gezond gewricht en rechts een gewricht met artrose. Gewrichten zijn een soort scharnieren. Het gladde kraakbeen en de vloeistof in het gewricht (synovia) zorgen ervoor dat het gewricht makkelijk buigt en strekt en dat de botten goed langs elkaar glijden. Ook zorgt het kraakbeen voor het opvangen van de krachten op een gewricht (schokdemping). De gewrichtsbanden en het gewrichtskapsel geven stevigheid aan het gewricht.

Bij artrose worden verschillende structuren in en rondom het gewricht aangetast:

  • Kraakbeen: De kwaliteit van het kraakbeen in een gewricht wordt minder. Ook de hoeveelheid kraakbeen wordt minder, waardoor de bot-uiteinden dichter bij elkaar komen. Door de afname van het kraakbeen kan het gewricht de schokken van een beweging minder goed opvangen, net als een auto met kapotte schokdempers. Ook kunnen de bot-uiteinden minder glad en soepel bewegen.
  • Bot: De belasting (krachten) op de botten onder het kraakbeen wordt groter. Het bot probeert deze grotere belasting op te vangen door wat breder te worden. Hierdoor  komen er bot-uitsteeksels aan de rand van het bot. Deze botuitsteeksels heten osteofyten.
  • Gewrichtsbanden: Er is minder kraakbeen, waardoor de gewrichts-spleet kleiner wordt. Er staat dan minder spanning op de gewrichtsbanden en dit maakt de gewrichtsbanden slapper.
  • Ontsteking: Bij artrose kunnen de gewrichten ook ontsteken. Dit komt waarschijnlijk doordat kraakbeen-deeltjes los komen en in de gewrichtsholte komen. Die kraakbeen-deeltjes geven een ontsteking en vocht in het gewricht. Hierdoor wordt het gewricht dikker en warm.
  • Spieren: Bij artrose beweegt u vaak minder. Hierdoor worden de spieren rondom het gewricht zwakker.

Al deze veranderingen in het gewricht kunnen leiden tot een andere stand van het gewricht of tot misvormingen. Artrose heet daarom ook wel ‘Artrosis Deformans’. Dat is Latijn en betekent ‘vervorming van de gewrichten’.

Om de diagnose artrose te stellen is geen röntgenfoto nodig. Zou men namelijk een röntgenfoto maken van de gewrichten van alle Nederlanders van middelbare leeftijd, dan zouden 80 op de 100 Nederlanders van middelbare leeftijd op de foto artrose laten zien. Maar veel van deze mensen hebben hier helemaal geen last van. Daarom stelt de arts of fysiotherapeut de diagnose op basis van uw klachten en niet op basis van de röntgenfoto.

Het is goed om te weten dat artrose niet standaard hoort bij het ouder worden, want niet alle mensen krijgen artrose en er is iets aan te doen!

Ook jonge mensen kunnen artrose krijgen, bijvoorbeeld na een knieblessure of operatie aan het gewricht.

Trefwoorden: